Als kind was ik fan van Torvill & Dean (hoe vaak heb ik niet naar hun Bolero gekeken!). Helaas waren de wekelijkse lessen kunstschaatsen net te ver en maar ik koesterde mijn witte ijsschaatsen en ik hou nog steeds van ijsschaatsen. Als oudste van de kleinkinderen heb ik in de loop der jaren een pak neefjes en nichtjes leren schaatsen. Het is hier een soort traditie om tijdens de kerstvakantie met alle nichtjes en neven een middagje te gaan ijsschaatsen. Het leek me het perfecte moment om hier wat tips te delen over hoe je (kinderen) kan leren schaatsen.
Vanaf welke leeftijd kunnen kinderen leren schaatsen?
De leeftijd waarop een kind kan leren schaatsen is afhankelijk van kind tot kind. Uiteraard moeten ze al kunnen stappen en stevig op hun beentjes staan. Mijn neefje was 2,5 jaar toen hij voor het eerst de schaatsen aanbond. Toegegeven, hij zat vooral op de banaan (een soort schaatshulpje/slee) maar zo kreeg hij toch de smaak al een beetje te pakken. Persoonlijk denk ik dat 3-4 jaar een prima leeftijd is voor de eerste stapjes op het ijs.
Hoe dan ook, verplicht een kind niet om te schaatsen. Het moet plezant blijven voor alle partijen. Wel kan het geen kwaad om het kind een beetje te motiveren of te stimuleren. Kinderen halen er, net als volwassenen, vaak voldoening uit als ze hun grenzen verlegd hebben.
De beste omgeving om te leren schaatsen
De meeste ijspistes hebben tegenwoordig een apart stuk voor de kleintjes. Deze rustige stukken zijn de perfecte plek om te leren schaatsen. Een piste met een omranding is ook handig. Beginners kunnen zich aan deze rand vasthouden. Probeer ook de rustigste uren eruit te kiezen. Beginnende schaatsers zijn sneller vermoeid. Je kan dus gerust bijvoorbeeld pas tegen het laatste uurtje gaan. Mijn ervaring is dat de meeste schaatsers tegen openingstijd gaan en het dus tegen het einde van de schaatsbeurt al een stuk rustiger is. Ook het midden van de ijspiste is vaak kalmer. Je moet je dan alleen een weg zigzaggen tussen alle rondjes-schaatsende schaatsers.
Schaatsen voor beginners – stap voor stap
Niet onbelangrijk: zorg dat het kind de juiste schaatsen heeft: deze moeten goed aanspannen maar ook weer niet té. Er bestaan speciale verstelbare ijsschaatsen voor kinderen wiens voeten nog niet volgroeid zijn. Deze ijsschaatsen zijn in meerdere maten verstelbaar. Je kan ook glij-ijzers kopen (met 2 messen). Die groeien nog meer mee maar mijn ervaring is dat deze snel loskomen. Bovendien vinden de meeste kindjes het leuk om échte schaatsen te hebben, zoals de groteren.
Nog een tip: kan het kind al rolschaatsen? Dan zal het ijsschaatsen ook snel lukken. Omgekeerd kan je overwegen om rolschaatsen te kopen zodat ze vaker kunnen oefenen. Ook altijd goed om de techniek wat te onderhouden in de zomermaanden.
Handjes vasthouden? Da’s altijd een klein risico. Als een van de twee valt, valt de andere ook. Ze raden daarom aan om achter het kind te staan en onder de armen wat te ondersteunen. Alleen sta je dan voorovergebogen en dat voel je na een tijdje. Ik wissel dus af met handjes geven.
Leren stappen met schaatsen
Goed, je wil dus een kind leren schaatsen. De eerste stapjes met schaatsen, zet je op de gewone grond. Laat de mesbeschermers aan en leer het kind stappen met de schaatsen. Zo leren ze hun evenwicht vinden. Leer hen eerst kleine stapjes te zetten en voor hen te kijken. Leer het kind ook op zijn hurk te zitten met schaatsen aan.
De eerste stapjes op het ijs: van schuifelen tot glijden
Nu gaan we echt op het ijs om te leren schaatsen. Spannend! Stap eerst zelf op het ijs en zorg dat je stevig staat. Help het kind daarna om het ijs te betreden. Hou je aan de rand vast als dat kan. Ga achter het kind staan en ondersteun een beetje onder de armen. Laat het kind eerst concentreren op rechtop blijven staan. Jij duwt de nieuwe schaatser dus eigenlijk vooruit. Lukt dit, dan probeer je nog eens hetzelfde waarbij het kind nu kleine stapjes zet. Zo leert het zijn evenwicht van de ene schaats naar de andere te brengen. Je zal voelen dat je steeds minder moet gaan ondersteunen.
Eens het kind zijn evenwicht kan houden, kan het echt beginnen. Eerst gewoon stapjes zetten en stilaan meer en meer glijden. Laat het kind een beetje schuifelen met zijn voetjes. Het maakt op zich niet uit of ze ter plekke blijven staan of een beetje vooruit gaan. Daarna is het tijd om vooruit te glijden. Ik laat het kindje daarvoor eerst op zijn linkervoet steunen en met zijn rechter afduwen en daarna omgekeerd. Eerst een paar keer met links, daarna een paar keer met rechts en vervolgens afwisselend en dan zijn ze er eigenlijk mee weg en hebben ze leren schaatsen.
Nog wat tips voor schaatsers
- Nooit of te nimmer je handschoenen vergeten. Ik moet er geen tekeningetje bij maken: je valt en er schaatst iemand per ongeluk tegen of over je vingers. Toegegeven, heb dit zelf nog nooit zien of weten gebeuren maar met handschoenen is het veiliger.
- Neem extra kousen mee. Ik heb een paar wollen kousen die ik eigenlijk enkel aandoe als ik ga schaatsen. Ze zijn voldoende warm en passen goed waardoor mijn voeten ook geen pijn doen door de naad van de sok of doordat de sok dubbel zit. Na het schaatsen heb ik dan een paar propere en droge sokken. In plaats van erg dikke sokken kan je ook een wollen zooltje in de schaatsen leggen om geen koude voeten te krijgen.
- Qua kledij doe ik meestal een ski-pulli aan onder een wollen trui. Verder ook een muts en een buff (zo’n tubesjaal/nekwarmer) maar geen jas. Je bent meestal in beweging dus koud heb je niet. Na het schaatsen doe ik wel direct een jas aan.
- Ga je naar een outdoorpiste op een kerstmarkt? Overweeg dan om een extra outfit mee te nemen. Soms ligt een laagje dooiwater op de ijspiste en ben je doorweekt als je valt. Been there, done that! De nichtjes vielen, waren kletsnat en ik kon naar de H&M om voor iedereen een droge outfit te kopen.
- Gevallen? Meteen rechtstaan zodat er niemand anders over je kan vallen. Eventueel het ijs van je kleren kloppen en checken of je ok bent.
- Zorg ervoor dat je messen goed geslepen zijn. Niets zo vervelend als schaatsen die niet goed glijden.
- Na het schaatsen moet je de messen goed drogen vooraleer je deze opbergt.
